Co do zasady leasing to umowa zawarta pomiędzy finansującym (leasingodawcą), a korzystającym (leasingobiorcą).

Zgodnie z art. 709(1) Kodeksu cywilnego przez umowę leasingu finansujący zobowiązuje się, w zakresie działalności swego przedsiębiorstwa, nabyć rzecz od oznaczonego zbywcy na warunkach określonych w tej umowie i oddać tę rzecz korzystającemu do używania albo używania i pobierania pożytków przez czas oznaczony, a korzystający zobowiązuje się zapłacić finansującemu w uzgodnionych ratach wynagrodzenie pieniężne, równe co najmniej cenie lub wynagrodzeniu z tytułu nabycia rzeczy przez finansującego.

Należy podkreślić, że finansującym może być tylko osoba prowadząca przedsiębiorstwo leasingowe. Natomiast korzystającym może być każda osoba fizyczna, jak i osoba prawna.

Zasadniczo przepisy podatkowe wyróżniają leasing operacyjny oraz leasing finansowy. Wybór formy leasingu zależy zarówno od przedmiotu umowy leasingu, który ma zostać sfinansowany, jak i od specyfiki prowadzonej działalności gospodarczej, w tym potrzeb przedsiębiorcy w zakresie rozliczania kosztów uzyskania przychodu. Poniżej przedstawiam najważniejsze informacje oraz różnice pomiędzy rodzajami leasingu.

Leasing finansowy

Leasing finansowy polega na tym, że przedmiot umowy leasingu zostaje przekazany przez finansującego na czas oznaczony korzystającemu w zamian za opłacanie rat leasingowych. Przedmiot umowy leasingu zostaje wówczas ujęty w ewidencji środków trwałych korzystającego (przedsiębiorcy), a co za tym idzie to przedsiębiorca jest uprawniony do dokonywania odpisów amortyzacyjnych przez okres trwania umowy. Ponadto z chwilą zapłaty ostatniej raty prawo własności zostanie przeniesione na korzystającego (przedsiębiorcę). Zatem w przeciwieństwie do umowy leasingu operacyjnego podatnik nie musi dokonywać w tym celu wykupu.
Należy wskazać, że rata leasingowa składa się z części kapitałowej i odsetkowej. Część kapitałowa stanowi spłatę wartości początkowej przedmiotu umowy leasingu, np. samochodu, a część odsetkowa jest traktowana jako koszt uzyskania przychodów.
Należy również pamiętać, że przed zaliczeniem samochodu do środków trwałych firmy, należy w pierwszej kolejności ustalić jego wartość początkową zgodnie z art. 16g ust. 1 i 3 ustawy o CIT oraz odpowiednio art. 22g ust. 1 i 3 ustawy o PIT.
Za wartość początkową środków trwałych oraz wartości niematerialnych i prawnych uważa się cenę ich nabycia. Zgodnie z tymi regulacjami, wartość początkową środka trwałego nabytego w drodze zakupu stanowi cena jego nabycia, czyli kwota należna zbywcy, powiększona o koszty związane z zakupem naliczone do dnia przekazania środka trwałego do używania, np. koszty transportu, opłata za dowód rejestracyjny czy tablice rejestracyjne.

Amortyzacja

Warto w tym miejscu wyróżnić obowiązujące metody amortyzacji samochodu osobowego, czyli liniową metodę amortyzacji oraz indywidualną metodę amortyzacji, jak również jednorazową amortyzację.
Liniowa metoda amortyzacji jest podstawowym sposobem amortyzacji samochodu osobowego. Stawka amortyzacji wynikająca z ustawowego wykazu wynosi 20% w skali roku, co oznacza, że samochód będzie amortyzowany przez 5 lat.
Natomiast indywidualną metodę amortyzacji, zgodnie z art. 22j ustawy o PIT oraz art. 16j ustawy o CIT, można zastosować do samochodów osobowych uznanych za używane, gdy przed nabyciem użytkowane były przez okres minimum 6 miesięcy, albo ulepszone, gdy przed wprowadzeniem do ewidencji wydatki poniesione przez podatnika na ich ulepszenie stanowiły co najmniej 20% wartości początkowej. Maksymalna stawka amortyzacji, jaką można zastosować dla samochodu osobowego, wynosi wówczas 40% w skali roku, co w konsekwencji oznacza, że samochód będzie amortyzowany przez 30 miesięcy, czyli 2,5 roku.
Jednorazowa amortyzacja samochodu osobowego jest możliwa wyłącznie wtedy, gdy jego wartość nie przekracza 10 000 zł netto dla podatników VAT, a dla podatników zwolnionych z VAT 10 000 zł brutto. Podatnik może wówczas wprowadzić samochód osobowy do ewidencji środków trwałych i dokonać jednorazowego odpisu amortyzacyjnego. Natomiast warto pamiętać, że podatnik nie ma takiego obowiązku. Może bowiem samochód osobowy o takiej wartości zaliczyć jednorazowo w koszty, w miesiącu oddania do używania.
Należy jednak pamiętać o limicie dla amortyzacji samochodu osobowego wykorzystywanego przez przedsiębiorcę. Bowiem zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT i art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odpisów amortyzacyjnych z tytułu zużycia samochodu w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej kwotę:
1) 225 000 zł – w przypadku samochodu osobowego będącego pojazdem elektrycznym,
2) 150 000 zł – w przypadku pozostałych samochodów osobowych.
Mając na względzie powyższe należy podkreślić, że jeżeli przedmiotem leasingu finansowego będzie samochód osobowy o wartości początkowej przekraczającej odpowiednio 225 000 zł lub 150 000 zł, wówczas odpisy amortyzacyjne będą ujęte w kosztach podatkowych przedsiębiorcy tylko do limitowanych kwot.

Leasing finansowy a podatek VAT
Umowa leasingu finansowego charakteryzuje się tym, że w momencie jej realizacji, tj. wydania przedmiotu leasingu leasingobiorcy ten rozporządza prawem do przedmiotu leasingu jak właściciel, pomimo że należność z tytułu tej umowy będzie uiszczał w określonym przedziale czasowym w formie opłat leasingowych. Obowiązek podatkowy w podatku VAT z takiej dostawy jaką jest leasing finansowy następuje w chwili dokonania dostawy i jako podstawę opodatkowania przyjmuje się obrót w wysokości sumy wszystkich wymagalnych od leasingobiorcy opłat leasingowych, co wynika m.in. z interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 7 lutego 2019 r. 0114-KDIP4.4012.750.2018.1.BS
W związku z powyższym faktura dokumentująca dostawę towarów, jaką jest leasing finansowy, musi zawierać podatek VAT od całej wartości świadczenia, tj. od sumy części kapitałowej oraz części odsetkowej. Zatem korzystający (przedsiębiorca) jest obowiązany do uiszczenia podatku VAT w całości jednorazowo z góry. Obowiązek ten powstaje w momencie przekazania samochodu do używania, bowiem w ujęciu podatkowym leasing finansowy jest rozumiany jako dostawa towarów.

Prawo do odliczenia podatku VAT
Korzystając z leasingu finansowego, podatnik zachowuje prawo do odliczenia VAT.
Wysokość odliczenia zależy od sposobu korzystania z samochodu, który jest przedmiotem leasingu:
Podatnik jest uprawniony do odliczenia 100% podatku VAT, jeśli:
• samochód wykorzystuje wyłącznie w firmie
• prowadzi kilometrówkę dla celów VAT
• zgłosił samochód do urzędu skarbowego na formularzu VAT-26
• posiada regulamin użytkowania samochodu w firmie.
Natomiast przedsiębiorca może odliczyć 50% podatku VAT, jeśli samochód wykorzystuje zarówno do celów firmowych, jak i prywatnych.

Leasing operacyjny

Leasing operacyjny polega na tym, że przedmiot umowy leasingu jest własnością finansującego (leasingodawcy), a korzystający (leasingobiorca) dokonuje płatności comiesięcznych rat leasingowych za prawo do korzystania z przedmiotu umowy. Raty leasingowe stanowią wówczas koszty uzyskania przychodów przedsiębiorcy. Natomiast to finansujący (leasingodawca) ujmuje przedmiot leasingu w ewidencji środków trwałych i dokonuje odpisów amortyzacyjnych. Warto pamiętać, że do kosztów uzyskania przychodów przedsiębiorca może zaliczyć również opłatę wstępną, która jest ustalana indywidualnie z finansującym. Ponadto na koniec umowy leasingu finansowego korzystający może wykupić przedmiot leasingu za cenę ustaloną w umowie zarówno na prowadzoną działalność, jak i na cele prywatne.

Minimalny okres, na jaki można zawrzeć umowę leasingu operacyjnego samochodu osobowego to 24 miesiące (2 lata), bowiem zgodnie z art. 23b ust. 1 pkt 1 ustawy o PIT oraz 17b ust. 1 pkt 1 ustawy o CIT, aby umowa została uznana za umowę leasingu operacyjnego musi zostać zawarta na czas oznaczony, stanowiący co najmniej 40% normatywnego okresu amortyzacji, jeżeli przedmiotem umowy leasingu są podlegające odpisom amortyzacyjnym rzeczy ruchome. W przypadku samochodu osobowego normatywny okres amortyzacji wynosi 5 lat, zatem 40% tego okresu odpowiada 24 miesiącom.

Należy w tym miejscu wskazać, że wynikające z umowy leasingu operacyjnego opłaty, limitowane są odrębnym limitem, o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 47a ustawy o PIT oraz odpowiednio art. 16 ust. 1 pkt 49a ustawy o CIT, który stanowi, że nie uważa się za koszty uzyskania przychodów dotyczących samochodu osobowego opłat wynikających z umowy leasingu, o której mowa w art. 23a pkt 1, umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, z wyjątkiem opłat z tytułu składek na ubezpieczenie samochodu osobowego, w wysokości przekraczającej ich część ustaloną w takiej proporcji, w jakiej kwota 150 000 zł (225 000 zł w przypadku samochodu osobowego będącego pojazdem elektrycznym) pozostaje do wartości samochodu osobowego będącego przedmiotem tej umowy. Upraszczając zatem, jeśli przedsiębiorca zdecyduje się na leasing droższego samochodu, wówczas do kosztów uzyskania przychodów będzie mógł zaliczyć tylko tę część czynszu inicjalnego i każdej raty, w takiej proporcji, w jakiej kwota 150 000 zł pozostaje do wartości samochodu osobowego. Przykładowo, jeśli wartość samochodu osobowego wynosi 200 000 zł brutto (dla podatnika zwolnionego z podatku VAT), wówczas w kosztach uzyskania przychodów będzie można ująć 75% czynszu inicjalnego i każdej raty, bowiem stosunek 150 000 zł do 200 000 zł wynosi właśnie 75%.

Należy jednocześnie podkreślić, że limit ten będzie różnił się dla podatników zwolnionych z podatku VAT oraz dla czynnych podatników VAT. Bowiem zgodnie z obowiązującymi przepisami do wspominanego limitu należy przyjąć cenę netto samochodu osobowego powiększoną o podatek VAT, którego podatnik nie będzie mógł odliczyć. Zatem dla przedsiębiorców zwolnionych z podatku VAT limit wynosi 150 000 zł brutto, czyli 121 951 zł netto. Z kolei dla podatników podatku VAT należy rozróżnić dwie sytuacje:

• jeżeli przedsiębiorca używa samochodu osobowego zarówno na potrzeby firmy, jak i na cele osobiste, wówczas odliczeniu podlega 50% podatku VAT, co pozwala przedsiębiorcy na zakup auta w wysokości 165 470 zł brutto (wartość netto 134 528 zł), aby mógł zmieścić się w limicie.
• jeżeli przedsiębiorca używa samochodu osobowego wyłącznie do celów prowadzonej działalności gospodarczej, wówczas przysługuje mu prawo do odliczenia 100% podatku VAT naliczonego i tym samym chcąc zmieścić się we wspomnianym limicie może dokonać zakupu samochodu osobowego o wartości 184 500 zł brutto (150 000 zł netto).

Natomiast jeśli przedsiębiorca będący czynnym podatnikiem VAT zdecyduje się na zakup droższego samochodu osobowego, przykładowo o wartości 200 000 zł brutto (162 601,63 zł netto, 37 398,37 zł VAT), samochód wykorzystywać będzie zarówno do celów służbowych jak i prywatnych, a co za tym idzie przysługiwać mu będzie prawo do odliczenia 50% VAT, czyli kwoty 18 699 zł, wówczas do wyliczenia proporcji kosztu podatkowego potrzebna będzie kwota netto oraz nieodliczona kwota podatku VAT.

Obliczenia:

162 601,63 zł+18 699,19 zł=181 300,82 zł

150 000 zł : 181 300,82 zł x 100% = 82,74%

Wartość samochodu przekracza 150 000 zł, zatem część kapitałowa raty leasingowej podlega limitowi. Kosztem podatkowym będzie wówczas 82,74 % raty kapitałowej powiększonej o nieodliczony podatek VAT oraz część odsetkowa raty wraz z nieodliczonym podatkiem VAT.

Leasing operacyjny a podatek VAT

Po zawarciu umowy leasingu operacyjnego kosztami uzyskania przychodu korzystającego z przedmiotu umowy są miesięczne raty leasingowe. Wówczas do każdej raty leasingowej doliczany jest podatek VAT. Zatem w przeciwieństwie do leasingu finansowego nie ma obowiązku opłacania podatku VAT w całości już w momencie wydania przedmiotu umowy leasingu korzystającemu.

Natomiast wysokość odliczenia VAT, jak już wskazano wyżej, zależy od sposobu korzystania z samochodu.

Podatnik jest uprawniony do odliczenia 100% podatku VAT, jeśli:

• samochód wykorzystuje wyłącznie w firmie
• prowadzi kilometrówkę dla celów VAT
• zgłosił samochód do urzędu skarbowego na formularzu VAT-26
• posiada regulamin użytkowania samochodu w firmie.

Natomiast do odliczenia 50% podatku VAT jest uprawniony przedsiębiorca wykorzystujący samochód zarówno do celów firmowych, jak i prywatnych.

Wydatki eksploatacyjne związane z samochodem osobowym – 75% limitu

Zgodnie z obowiązującymi regulacjami podatnik może zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów tylko 75% wydatków eksploatacyjnych związanych z używaniem samochodu wówczas, gdy wykorzystuje ten samochód również do celów prywatnych. Należy podkreślić, że wskazany limit dotyczy samochodów osobowych, które stanowią środki trwałe podatnika oraz są używane m.in. na podstawie umów leasingu.

Przykładowe wydatki eksploatacyjne związane z używaniem samochodu osobowego:

• paliwo,
• wymiana opon
• serwis samochodu i naprawa,
• myjnia,
• badania diagnostyczne.

Należy również pamiętać, że przedsiębiorcy będący „vatowcami” wykorzystujący samochód osobowy do celów mieszanych, 50 % nieodliczonego VAT ujmują w kosztach uzyskania przychodów, wobec czego, kwota ta jest uwzględniania przy ustalaniu limitu. Natomiast podatnik zwolniony z podatku VAT jest uprawniony do zaliczania w koszty uzyskania przychodu kwot brutto widniejących na otrzymywanych fakturach.

Przykłady:

1. Podatnik VAT czynny wykorzystujący samochód osobowy do celów mieszanych

Naprawa samochodu: 2 460 zł brutto (2000 zł netto, 460 zł podatku VAT)

75% x (2000 zł + 230 zł nieodliczonego VAT) = 1 672,50 zł

Przedsiębiorca będzie mógł zatem ująć w kosztach kwotę 1672,50 zł.

2. Podatnik zwolniony z podatku VAT wykorzystujący samochód osobowy do celów mieszanych

Naprawa samochodu: 2460 zł brutto

75% x 2460 zł = 1845 zł – taką kwotę będzie mógł ująć w KUP przedsiębiorca zwolniony z VAT.

Natomiast, aby móc ująć w kosztach uzyskania przychodów 100 % wydatków eksploatacyjnych, przedsiębiorca musi korzystać z samochodu osobowego wyłącznie do celów prowadzonej działalności gospodarczej oraz prowadzić ewidencję przebiegu pojazdu.

Wykup samochodu osobowego po zakończeniu umowy leasingu operacyjnego

Zasadniczo po zakończeniu umowy leasingu operacyjnego podatnik może wykupić samochód osobowy po kwocie ustalonej w umowie.

Dokonując wykupu przedmiotu umowy leasingu operacyjnego przedsiębiorca może:

• zaliczyć samochód do środków trwałych firmy,
• zaliczyć wartość samochodu do kosztów uzyskania przychodów, o ile kwota na fakturze dokumentującej wykup nie przekracza 10 000 zł (netto dla czynnych podatników VAT lub brutto dla podatników zwolnionych z VAT),
• wykupić samochód do majątku prywatnego.

Wykupując samochód w ramach działalności gospodarczej, podatnik zachowuje prawo do odliczenia podatku VAT, a wysokość odliczenia będzie uzależniona od sposobu wykorzystywania samochodu, odpowiednio 100% podatku VAT jeżeli samochód będzie wykorzystywany wyłączenie w firmie albo 50% podatku VAT, jeżeli samochód będzie wykorzystywany do celów mieszanych, czyli zarówno w firmie, jak i do celów prywatnych. Podstawą odliczenia jest w tym przypadku faktura dokumentująca wykup samochodu osobowego.

Należy podkreślić, że 50% nieodliczonego podatku VAT z każdej faktury wraz z wartością netto zostaje ujęte w rozliczeniu kosztów uzyskania przychodu w ramach podatków dochodowych, tj. odpowiednio PIT lub CIT. Należy również pamiętać, że przy zmianie przeznaczenia samochodu osobowego powstanie obowiązek korekty podatku VAT, jeżeli podatnik odliczał 100% podatku VAT, a następnie w okresie 60 miesięcy od nabycia zmienił sposób wykorzystywania samochodu również na cele prywatne.

Wykup samochodu na cele działalności gospodarczej

Zasadniczo na gruncie przepisów podatkowych wykup samochodu osobowego z leasingu operacyjnego uznaje się za transakcję odrębną od umowy leasingu. Oznacza to, że przedsiębiorca, który zdecyduje się na wykup samochodu osobowego na cele działalności gospodarczej będzie wówczas mógł skorzystać z limitu kwoty 150 000 zł (225 000 zł) dwa razy, tj. osobno dla umowy leasingu oraz osobno dla wykupu samochodu osobowego. Zatem w przypadku wykupu samochodu osobowego przedsiębiorca tym samym będzie mógł skorzystać z limitu określonego w art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy o PIT(art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT), dotyczącego odpisów amortyzacyjnych dokonywanych po wykupie przedmiotu umowy leasingu operacyjnego, tj. odpisów z tytułu zużycia samochodu osobowego, dokonywanych według zasad określonych w ustawie, w części ustalonej od wartości samochodu przewyższającej kwotę odpowiednio 150 000 zł lub 225 000 zł w przypadku samochodów elektrycznych.

Powyższe potwierdza interpretacja indywidualna z dnia 15.10.2021 r., wydana przez Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej, 0115-KDIT3.4011.614.2021.2.JS „Należy mieć na uwadze, że kwota opłaty końcowej, dotycząca ewentualnego wykupu samochodu osobowego po zakończeniu umowy leasingu, nie ma wpływu na wysokość opłat wynikających z zawartej umowy leasingu operacyjnego limitowanej na podstawie art. 23 ust. 1 pkt 47a powołanej ustawy. Limit wynikający z art. 23 ust. 1 pkt 4 cyt. ustawy, będzie dotyczył (ewentualnego) wykupu samochodu osobowego na podstawie zawartej umowy leasingu, tj. w przypadku dokonywania późniejszych odpisów amortyzacyjnych. Natomiast wynikające z umowy leasingu operacyjnego opłaty, limitowane będą odrębnym limitem, o którym mowa w art. 23 ust. 1 pkt 47a ustawy o ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, (tj. 47a) dotyczących samochodu osobowego opłat wynikających z umowy leasingu, o której mowa w art. 23a pkt 1, umowy najmu, dzierżawy lub innej umowy o podobnym charakterze, z wyjątkiem opłat z tytułu składek na ubezpieczenie samochodu osobowego, w wysokości przekraczającej ich część ustaloną w takiej proporcji, w jakiej kwota 150 000 zł pozostaje do wartości samochodu osobowego będącego przedmiotem tej umowy).W konsekwencji, Wnioskodawcy będą przysługiwać dwa limity odnoszące się do kwoty 150 000 zł w odniesieniu do zawartej umowy leasingu operacyjnego, tj. jeden wynikający z art. 23 ust. 1 pkt 47a cyt. ustawy (dotyczący opłat wynikających z umowy leasingu), a drugi określony w art. 23 ust. 1 pkt 4 ustawy dotyczący ewentualnych odpisów amortyzacyjnych dokonywanych po wykupie przedmiotu umowy leasingu operacyjnego”.

Potwierdza to również interpretacja indywidualna z 14 stycznia 2021 r., sygn. 0111-KDWB.4010.49.2020.2.AW Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej „W związku z powyższym, spółce będą przysługiwać dwa limity odnoszące się do kwoty 150 000 zł w odniesieniu do zawartej umowy leasingu operacyjnego, tj. jeden wynikający z art. 16 ust. 1 pkt 49a ustawy o CIT (dotyczący opłat wynikających z umowy leasingu), a drugi określony w art. 16 ust. 1 pkt 4 ustawy o CIT dotyczący ewentualnych odpisów amortyzacyjnych dokonywanych po wykupie przedmiotu umowy leasingu operacyjnego”.

Przykładowo jeśli przedsiębiorca (dla ułatwienia będący podatnikiem zwolnionym z podatku VAT) zawrze umowę leasingu, której przedmiotem będzie używany powyżej 6 miesięcy samochód osobowy o wartości 300 000 zł brutto, wówczas przedsiębiorca będzie mógł ująć w kosztach 50% każdej opłaty leasingowej, czyli za czynsz inicjalny i raty leasingowe, bowiem limit 150 000 zł stanowi 50% ceny samochodu osobowego o wartości 300 000 zł. Zatem w sytuacji, gdy umowa leasingu będzie opiewać na kwotę 150 000 zł wynikającej z czynszu inicjalnego oraz rat leasingowych, a kwota wykupu samochodu osobowego będzie wynosić 150 000 zł, wówczas po ujęciu tego samochodu w środach trwałych firmy i dokonywaniu odpisów amortyzacyjnych transakcje te pozwolą na ujęcie w kosztach uzyskania przychodów w sumie 225 000 zł.

Obliczenia dotyczące przedmiotu umowy leasingu:

150 000 zł : 300 000 zł x 100% = 50%

150 000 zł x 50% = 75 000 zł

Po wykupie samochodu z leasingu przedsiębiorca wprowadza go do ewidencji środków trwałych. Z uwagi na to, że nie jest podatnikiem podatku VAT, wprowadzamy samochód w kwocie brutto wykupu, czyli 150 000 zł. Co do zasady okres amortyzacji liniowej trwa 5 lat, wobec czego stawka amortyzacji w skali roku wynosi 20%. Z uwagi na to, że samochód był używany zanim stał się przedmiotem leasingu, możemy skorzystać ze stawki indywidualnej amortyzacji w wysokości 40 % w skali roku, co skraca okres amortyzacji do 2,5 roku. Pozwoli to zatem zwiększyć koszty uzyskania przychodów i tym samym obniżyć podatek dochodowy.

Podsumowując zatem, wykup samochodu osobowego na cele działalności gospodarczej pozwoli przedsiębiorcy ująć w kosztach uzyskania przychodów kwoty wykupu w postaci odpisów amortyzacyjnych czy też jednorazowo, o ile kwota na fakturze dokumentującej wykup nie przekracza 10 000 zł (netto dla czynnych podatników VAT lub brutto dla podatników zwolnionych z VAT). Warto pamiętać, że czynny podatnik VAT używający samochodu osobowego do celów mieszanych będzie miał możliwość odliczenia podatku VAT naliczonego od faktury wykupu w wysokości 50%. Ponadto będzie miał również możliwość zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wydatków eksploatacyjnych, tj. związanych z użytkowaniem samochodu w wysokości 75%. Warto jednak pamiętać, że jeżeli przedsiębiorca postanowi sprzedać samochód osobowy, wówczas kwota uzyskana z jego sprzedaży będzie przychodem z działalności gospodarczej przedsiębiorcy i tym samym będzie podlegać opodatkowaniu wybraną przez przedsiębiorcę formą opodatkowania, a za co tym idzie może mieć również wpływ na podstawę wymiaru składki na ubezpieczenie zdrowotne, np. w przypadku opodatkowania przychodów z działalności na zasadach ogólnych czy podatkiem liniowym. Co do zasady, taka sprzedaż na gruncie ustawy o podatku od towarów i usług jest traktowana jako odpłatna dostawa towarów, a co za tym idzie podlega opodatkowaniu stawką 23% podatku VAT.

Warto również pamiętać, że nawet uprzednie wycofanie samochodu z działalności gospodarczej nie zapewni braku opodatkowania sprzedaży takiego samochodu. Bowiem, aby przychód był zwolniony z opodatkowania, musi upłynąć co najmniej 6 lat, licząc od miesiąca następującego po miesiącu, w którym samochód został wycofany z działalności.

Wykup samochodu osobowego do majątku prywatnego

Jeśli przedsiębiorca zdecyduje się na wykup samochodu osobowego do majątku prywatnego, wówczas nie ma on możliwości zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów kwoty wykupu, czyli nie ujmuje samochodu w środkach trwałych firmy oraz nie będzie dokonywał odpisów amortyzacyjnych. Ponadto nie może on dokonać odliczenia podatku VAT od faktury dokumentującej wykup samochodu. W przypadku używania takiego samochodu w działalności gospodarczej, przedsiębiorca będzie mógł wówczas zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów tylko 20% wydatków związanych z jego eksploatacją, np. paliwa, naprawy. W tym przypadku przedsiębiorca nie musi prowadzić kilometrówki. Wystarczające jest żeby samochód był jego własnością oraz nie znajdował się w ewidencji środków trwałych.

Należy podkreślić, że zgodnie z regulacjami obowiązującymi od 1 stycznia 2022 roku, jeśli przedsiębiorca sprzeda samochód osobowy wykupiony z leasingu na cele prywatne przed upływem 6 lat, licząc od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym samochód został wykupiony z leasingu na cele prywatne, wówczas będzie musiał zapłacić podatek dochodowy, tak jakby dokonywał sprzedaży w ramach działalności gospodarczej. Przed 2022 rokiem ten obowiązek powstawał w przypadku sprzedaży auta przed upływem 6 miesięcy.

Zatem sprzedaż takiego samochodu przed upływem 6 lat jest traktowana jak sprzedaż majątku firmy, wobec czego należy wykazać ją jako przychód podlegający opodatkowaniu. Podstawą opodatkowania w tej sytuacji będzie wartość rynkowa pojazdu, czyli cena sprzedaży samochodu przez przedsiębiorcę. Ponadto sprzedaż ta wiąże się również z obowiązkiem zapłaty składki zdrowotnej liczonej od dochodu, jakim jest wartość netto sprzedaży samochodu osobowego. Wobec powyższego zgodnie z obowiązującymi regulacjami, jeśli przedsiębiorca chce dokonać sprzedaży samochodu wykupionego do majątku prywatnego nie uiszczając z tego tytułu podatku, powinien odczekać 6 lat.

Doradca podatkowy

Paulina Machała

Zastrzeżenie prawne

Kancelaria Doradcy Podatkowego Paulina Machała informuje i zastrzega, że wszelkie publikacje umieszczone na stronie internetowej www.paulinamachala.pl w ramach bloga mają jedynie charakter informacyjny i tym samym nie stanowią porady prawnej ani porady podatkowej. Kancelaria nie ponosi odpowiedzialności za wykorzystanie informacji zawartych w publikacjach bez uprzedniego zasięgnięcia profesjonalnej porady prawnej.